9 hành động bộc lộ cảm xúc của trẻ thay cho lời nói

10:51 AM - 26/09/2015

“Con muốn bú”, “ôi cái tã này làm con bị ướt” hay “chỗ này làm con ngứa ngáy, khó chịu, làm thế nào đây mẹ?”….Đó là hàng loạt những biểu hiện làm cho trẻ cảm thấy không thoải mái. Với những trẻ lớn, trẻ có thể bộc lộ những cảm giác, cảm xúc này bằng lời nói; còn đối với trẻ sơ sinh hay những trẻ chưa nói được thì thể hiện như thế nào cho người lớn thấu hiểu. Hành động và cử chỉ thay cho lời nói mà trẻ muốn thể hiện cho cha mẹ biết cảm xúc của trẻ. Để đáp ứng kịp thời những yêu cầu của trẻ, chúng ta cùng tìm hiểu một số hành động thay lời nói của trẻ nhé các bạn.

Lần đầu làm mẹ chắc hẳn ai cũng cảm thấy khó khăn khi con mình cứ quấy khóc mà mình không thể hiểu trẻ muốn gì. Mỗi lần như thế, bạn nên quan sát và để ý xem trẻ quấy khóc về vấn đề gì? Ví dụ: khi đói trẻ sẽ như thế nào? tã ướt trẻ sẽ biểu hiện ra sao? Nếu cha mẹ hiểu được những dấu hiệu đó và đáp ứng nhanh chóng thì các bé sẽ cảm thấy an toàn hơn và sự gắn bó giữa mẹ và bé càng trở nên bền chặt.

Biểu hiện trên khuôn mặt

1. Thấu hiểu tiếng khóc của trẻ

Khi mới chào đời, bé đã biết khóc, có nhiều nguyên nhân dẫn đến việc bé khóc như: đói bụng, khó ngủ, tã ướt, trẻ bị bệnh, trẻ đau… cũng có khi bé khóc chẳng vì lý do gì. Lúc này, việc cần làm của bạn là kiểm tra mỗi lần bé khóc bạn nên chú ý xem bé cần gì (bé có đói không? hay tã bé có ướt không?…). Một số biểu hiện tiếng khóc của trẻ mà bạn nên lưu ý:

- Trẻ khóc vì đói: khi trẻ vừa thức dậy, ngay lập tức trẻ khóc đòi ăn và tiếng khóc của trẻ lúc này sẽ ngắn, trầm và chỉ kéo dài một lúc. Nếu lúc này, mẹ không đáp ứng nhu cầu cho bé, bé sẽ khóc to hơn.

- Trẻ khóc vì buồn ngủ: tiếng khóc không gay gắt nhưng kéo dài, lúc này, mẹ cần vỗ nhẹ nhàng vào mông bé, vuốt nhẹ đầu và hát những bài hát ru nhẹ nhàng đưa trẻ vào giấc ngủ.

- Trẻ khóc vì đau: trẻ khóc to, liên tục và kéo dài. Với trường hợp này, bạn nên kiểm tra tã hay quần áo của trẻ có bị ướt hay không, kiểm tra từ đầu đến chân trẻ xem trẻ có bị con gì cắn hay vật gì đâm vào làm bé đau.

9 hành động bộc lộ cảm xúc của trẻ thay cho lời nói 04

Trẻ khóc vì nhiều lý do khác nhau, cha mẹ nên quan sát để đáp ứng kịp thời cho trẻ

2. Trẻ mỉm cười

Bé biết cười từ lúc 6 – 8 tuần tuổi, đôi khi chỉ là những nụ cười vô thức, tuy nhiên, những phản xạ này thể hiện sự phát triển của não bộ trẻ. Sau đó, dần dần nụ cười của trẻ dễ hiểu hơn và bé thường cười sau khi được cưng nựng, khi nhìn thấy người thân hay bé được thoả mãn một điều gì đó.

Hãy khuyến khích trẻ cười nhiều hơn bằng cách cười thật tươi và đáp lại nụ cười của con, các bạn không quên khen bé hoặc có thể nói: “ôi tuyệt quá, con cười rồi”. Dù chưa hiểu được hành động và ngôn ngữ của mẹ nhưng việc khuyến khích bé, giúp bé cảm thấy thích thú và dần dần hiểu ra được ý của mẹ.

9 hành động bộc lộ cảm xúc của trẻ thay cho lời nói 03

Hãy đáp lại nụ cười của con để khuyến khích bé cười nhiều hơn

3. Bé né tránh bạn

Ở khoảng 2 tháng tuổi, khi đang chơi với bé, đôi lúc bạn sẽ thấy bé quay mặt đi và không nhìn mẹ nữa hoặc tự chơi với ngón tay, ngón chân của chúng, tệ hơn nữa là khóc nhằm “ngắt liên lạc” với người lớn. Lúc này, mẹ hãy để bé thư giản một chút, tôn trọng cảm xúc của bé, kiên nhẫn chờ cho đến khi bé quay lại phía bạn rồi mỉm cười và tiếp tục nựng nịu bé.

4. Bắt chước

Trẻ đã tập trung quan sát gương mặt bạn từ khi còn nhỏ nhưng phải đợi đến tầm 3 tháng trở đi trẻ mới bắt đầu bắt chước bạn và biểu hiện bằng nét mặt như: cười, mếu, nhăn mặt… Đến tháng thứ 9 trẻ đã biết nhìn theo biểu cảm trên khuôn mặt mẹ, nếu mẹ có những biểu hiện như khóc thì bé cũng sẽ khóc theo. Khi thấy bé bất an, hãy ôm và vỗ nhẹ vào lưng bé để bé thấy yên tâm. Trong trường hợp tâm trạng bạn không được tốt thì bạn đừng đến gần hoặc đừng để bé nhìn thấy, điều đó sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến bé.

Bé biểu hiện cảm xúc bằng ngôn ngữ cơ thể

1.Cong lưng

Theo bà Michele Saysana – giám đốc khoa nhi tại Bệnh viện Riley thuộc Đại học Y Ấn Độ cho biết: “Sau khi bú, trẻ có biểu hiện cong lưng kèm theo khóc, rất có thể là lượng sữa trẻ vừa bú làm trẻ khó chịu ”. Vì vậy, lúc này, bạn nên đổi tư thế bế, tư thế nằm của bé và dùng tay vỗ nhẹ vào lưng, giúp cho bé ợ hơi, mang lại cho bé cảm giác dễ chịu hơn. Ngoài ra, biểu hiện cong lưng đôi khi báo hiệu rằng bé đã no và không muốn bú nữa.

2. Gãi tai hoặc dụi mắt

Thông thường trẻ dụi mắt hoặc gãi tai là khi trẻ mệt mỏi và buồn ngủ. Khi trẻ có dấu hiệu gãi tai hay dụi mắt, ba mẹ nên ru con ngủ ngay lúc đó. Nhưng lưu ý rằng, nếu trẻ gãi tai, dụi mắt và quấy khóc liên tục thì rất có thể là do ngứa ngáy hay trẻ đang bị bệnh, lúc này, bạn cần xem da bé có nổi mẩn đỏ, có bị sưng hay không và hãy đến bác sĩ nhi khoa kiểm tra để bảo đảm an toàn cho bé.

9 hành động bộc lộ cảm xúc của trẻ thay cho lời nói 02

Thông thường, trẻ dụi mắt có thể là do buồn ngủ, cha mẹ nên ru con ngủ ngay lúc đó

3. Ê a nói chuyện hoặc cười lớn

Trẻ có thể “nói chuyện” vào giữa tháng thứ 2 và 3. Đến tháng thứ 4 và thứ 6, bé có thể nói nhiều và to hơn. Giọng nói của trẻ sơ sinh thể hiện nhiều cảm xúc khác nhau như vui, giận, cáu, phản kháng, háo hức hay phấn khích. Bạn có thể tập nói cho bé bằng cách cố gắng nói chuyện với bé thật nhiều, cũng có thể nói cho bé nghe những hoạt động thường ngày như: “Con bú sữa nào”, “Nhìn cái xe này đẹp chưa nè con”. Hãy đọc thật chậm để cho bé nghe kịp và bắt chước nói theo. Mẹ nên nói chuyện với con bằng ngôn ngữ của bé, bé sẽ cảm thấy thích thú và nói chuyện nhiều hơn với bạn.

9 hành động bộc lộ cảm xúc của trẻ thay cho lời nói

Giọng nói của bé sơ sinh thể hiện nhiều cảm xúc, vì vậy, bạn hãy nói chuyện với bé thật nhiều.

4. Tìm kiếm

Bạn hãy thử lấy tay đụng nhẹ vào má hay cằm bé, nếu bé há miệng hay quay đầu lại tìm kiếm có nghĩa là bé đang đói. Bạn có thể chạm nhẹ vào má để bé tự tìm vú mẹ hoặc bình sữa, việc làm này giúp cho khả năng tìm kiếm và định hướng của bé phát triển hơn.

5. Giật mình

Bé sẽ giật mình khi nghe thấy tiếng động lớn hay có chuyển động đột ngột, ví dụ khi bé đang ngủ mà có một tiếng động lớn hay bạn đụng vào người bé, lúc này bé giật mình bằng cách giơ cả 2 tay và chân lên và khóc. Đây là phản xạ cơ bản nhất để xác định mức độ phát triển của não bé. Nếu không có phản ứng giật mình, tức là não bé hoạt động không bình thường, cha mẹ cần đặc biệt chú ý.

Trẻ được sinh ra là đã có khả năng thể hiện các cung bậc cảm xúc theo nhiều cách khác nhau để thể hiện mong muốn của mình.Vì vậy, cha mẹ cần quan sát và để ý những biểu hiện phi ngôn ngữ của trẻ, đáp ứng nhanh chóng để bé cảm thấy thoải mái, an toàn hơn.

camnangchobe.vn (Nguồn Parenting)